|
15 - 16.11.2007 r.
|
Międzynarodowa
konferencja naukowa
Pomiędzy Północą a
Południem. Przeobrażenia kulturowe na Górnym Śląsku w pradziejach i
średniowieczu
Willa Caro
ul. Dolnych Wałów 8a
Gliwice
wstęp wolny
Pomiędzy Północą a Południem. Przeobrażenia kulturowe na Górnym Śląsku w
pradziejach i średniowieczu to tytuł międzynarodowej konferencji
naukowej, która odbędzie się w dniach 15 – 16 listopada w Muzeum w
Gliwicach. Współorganizatorem tego naukowego projektu jest Instytut
Archeologii Uniwersytetu Wrocławskiego oraz Ústav historie a muzeologie
Slezské univerzity v Opavě.
Położenie Górnego Śląska na przedpolu Bramy Morawskiej od
najdawniejszych czasów tworzyło specyfikę tego miejsca jako pomostu
pomiędzy „Południem” a „Północą” Europy. Obszar ten odgrywał szczególną
rolę komunikacyjną – tędy prowadziły szlaki migracji, a miejscowe
społeczności aktywnie uczestniczyły w wymianie i dystrybucji dóbr,
której towarzyszyła również wymiana ludzi i idei. Udział elementów
miejscowych i obcych sprzyjał kształtowaniu się swoistej dla tego
regionu mozaiki kulturowej. W związku z tym – podstawowym celem
konferencji jest zebranie i prezentacja sumarycznych informacji,
związanych z tematyką pradziejów i średniowiecza na Górnym Śląsku, ze
szczególnym naciskiem na kontakty między- i ponadregionalne. Spotkanie
pozwoli określić i odtworzyć czynniki zewnętrzne, które wpłynęły na
szczególny charakter Górnego Śląska jako pogranicza kulturowego.
Do udziału w konferencji zaproszono polskich i czeskich przedstawicieli
nauk przyrodniczych, archeologów i historyków, którzy podejmują w swych
pracach szeroko pojętą problematykę uwarunkowań środowiskowych,
kulturowych, społecznych i gospodarczych rozwoju dawnych społeczności
górnośląskich.
Szczególnie cieszy obecność archeologów czeskich. Prowadzone przez nich
prace badawcze stanowią cenne uzupełnienie obrazu przemian kulturowych,
kształtujących tereny szeroko pojmowanego Górnego Śląska. Warto
podkreślić, że pomimo intensyfikacji badań archeologicznych i
źródłowych, dotyczących Górnego Śląska (szczególnie jako pogranicza
kulturowego), większość z pozyskanych materiałów i ustalonych nowych
informacji pozostaje nieznana badaczom z innych regionów. Dlatego też
konferencja będzie stanowić doskonałą okazję do nawiązania nowych
kontaktów pomiędzy polskimi i czeskimi badaczami i wymiany informacji
naukowych – przede wszystkim wyników prac archeologicznych, prowadzonych
po obu stronach granicy.
Na konferencji zostanie wygłoszonych w sumie ponad czterdzieści
referatów i komunikatów. Tematyka prezentowanych wykładów będzie miała
chronologiczny porządek – od najstarszych dziejów człowieka w epoce
kamienia (paleolit) po początek kształtowania się społeczeństwa
nowożytnego (XVI w).
Organizatorzy mają nadzieję, że konferencja pozwoli słuchaczom, nie
tylko zawodowo związanym z archeologią, odkryć bogaty świat przeszłości,
w której kształtowała się nasza współczesność.
Patronat honorowy
Marszałek Województwa Śląskiego, Prezydent Miasta Gliwice, Konsul
Generalny Republiki Czeskiej
Organizator
Muzeum w Gliwicach
www.muzeum.gliwice.pl , Instytut Archeologii Uniwersytetu
Wrocławskiego, Ústav historie a muzeologie Slezské univerzity v Opavě.
Patroni medialni projektu
Archeologia Żywa, Mówią Wieki, Śląsk, Gliwicki Magazyn Kulturalny,
Nowiny Gliwickie, Radio Plus, TVP 3
PLAN KONFERENCJI:
15 listopada
(czwartek)
10.30 – otwarcie konferencji
11.00 – prof. B. Gediga (Wrocław)
Rytm przemian kulturowych w pradziejach na południe i północ od Bramy
Morawskiej
11.15 – prof. J. Burdukiewicz (Wrocław)
Osadnictwo aszelskie na Górnym Śląsku
11.30 – mgr P. Neruda (Brno)
Střední paleolit severní Moravy a Slezska – současný stav a perspektivy
11.45 – dr A. Wiśniewski (Wrocław)
Eksploatacja przedpola Bramy Morawskiej w paleolicie Środkowym. Główne
problemy
12.00 – dr J. Bronowicki, dr M. Masojć (Wrocław)
Wybrane zagadnienia osadnictwa pradziejowego w rejonie masywu Chełmu
(św. Anna) na Opolszczyźnie
12.15 – mgr D. Bobak, dr M. Połtowicz-Bobak (Rzeszów)
Między Południem a Północą – Śląsk i Morawy na przykładzie wybranych
jednostek kulturowych i stanowisk
12.30 – mgr Z. Nerudová (Brno)
Moravská Brána – komunikační tepna magdalénienu
Dyskusja, przerwa
13.15 – Bc. R. Jelínková (Frýdek-Místek)
Paleolitické osídlení lokality Stachovice-Obora v okrese Nový Jičín
13.30 – mgr B. Badura (Bytom)
Osadnictwo mezolityczne na Górnym Śląsku w świetle badań AZP
13.45 – prof. S. Kadrow (Kraków)
Rola Bramy Morawskiej w transmisji elementów kulturowych z południa na
północ i z północy na południe
14.00 – mgr P. Kašpárek (Brno)
Objekt kultury s lineární keramikou č. 12/82 z Velkých Hoštic (okr.
Opava)
Przerwa obiadowa
16.00 – Bc. L. Hlubek (Opava)
Pravěké sídliště v Opavě-Kylešovicích
16.15 – dr M. Furmanek (Wrocław), mgr A. Rapiński (Opole)
Z badań nad osadnictwem neolitycznym na Górnym Śląsku w świetle badań w
Dzielnicy, stan. 17, woj. opolskie
16.30 – dr J. Trąbska (Rzeszów), mgr B. Trybalska (Kraków), mgr M.
Kurgan-Przybylska (Katowice)
Przyczynek do poznania technologii ceramiki kultury malickiej na Górnym
Śląsku
16.45 – mgr J. Šiffner (Brno)
Bifacialní obloukovitý srpový nůž ze sídlištĕ kultury nálevkovitých
pohárů na pŕedním Cvilínském Kopci v Krnova
17.00 – Doc. PhDr. V. Janák (Opava), prof. A. Přichystal (Brno)
Suroviny broušené industrie v neolitu a eneolitu Horního Slezska
17.15 – mgr E. Lisowska (Wrocław)
Osada w Rakowie 9, gm. Baborów jako przykład przenikania wpływów
badeńskich na starsze podłoże kultury pucharów lejkowatych
17.30 – mgr J. Juchelka (Brno)
Poznámky k závěru vývoje lužické kultury na Opavsku
Dyskusja
16 listopada (piątek)
8.30 – mgr K. Spychała (Opole)
Stan badań archeologicznych na obszarze Płaskowyżu Głubczyckiego w
kontekście badań AZP
8.45 – mgr P. Popelářová (Praha)
Hradisko z období lužických popelnicových polí na Kotouči u Štramberka
9.00 – mgr B. Chorąży, mgr B. Chorąży (Bielsko-Biała)
Społeczności pogranicza – uwagi o osadnictwie młodszej epoki brązu i
wczesnej epoki żelaza na obszarze beskidzkiego przedpola Bramy
Morawskiej
9.15 – dr hab. I. Lasak (Wrocław)
Ślady powiązań kulturowych Dolnego i Górnego Śląska na przykładzie
cmentarzyska kultury łużyckiej w Miłosławicach
9.30 – mgr A. Knápek (Nový Jičín)
Púchovská kultura a železné rudy moravskoslezských Beskyd
Sesja posterowa, przerwa
10.15 – dr M. Bednarek (Wrocław)
Przemiany osadnicze na Górnym Śląsku w okresie lateńskim
10.30 – doc. PhDR M. Čižmář (Brno)
Nowa Cerekwia – Němčice-Víceměřice. Kontakty Horního Slezska a Moravy v
době laténské
10.45 – mgr M. Rudnicki (Warszawa)
Interregionalne, celtyckie centrum produkcyjno-handlowe w Nowej Cerekwi
w świetle nowych znalezisk
11.00 – dr M. Bohr (Wrocław)
Garncarstwo warsztatowe kultury przeworskiej na Górnym i Dolnym Śląsku –
podobieństwa, różnice
11.15 – Bc. Z. Loskotová (Opava)
Hrnčířská pec z doby římské z Neplachovic (okr. Opava)
11.30 – mgr E. Grepl (Nový Jičín)
Přehled archeologického bádání na Novojičínsku
11.45 – dr D. Rozmus (Dąbrowa-Górnicza)
Siedem lat badań archeologicznych na wczesnośredniowiecznej osadzie
produkcyjnej w Dąbrowie Górniczej-Łośniu. Próba podsumowania –
perspektywy badawcze
12.00 – mgr A. Rogaczewska (Będzin)
Zapinka podkowiasta z grodziska na Górze Zamkowej w Będzinie
12.15 – dr P. Rzeźnik, dr inż. H. Stoksik (Wrocław)
Problem produkcji ceramiki szkliwionej w garncarstwie średniowiecznego
Śląska
Dyskusja, przerwa
13.00 – dr B. Kloch (Rybnik)
Parafia jako świadectwo przeobrażeń kulturowych na Górnym Śląsku w
średniowieczu (XII-XV w.)
13.15 – prof. I. Panic (Katowice)
Patrocinia a kult świętych w księstwie cieszyńskim w średniowieczu
13.30 – mgr R. Zdaniewicz (Gliwice)
Wczesnośredniowieczna ceramika naczyniowa z badań zamku w Toszku ze
zbiorów Muzeum w Gliwicach
Przerwa obiadowa
15.15 – dr J. Pierzak (Katowice)
Średniowieczne siedziby możnowładcze na Górnym Śląsku na przykładzie
gródka w Rudzie Śląskiej-Kochłowicach.
15.30 – dr L. Marek (Wrocław)
Średniowieczny miecz z Nasiedla, pow. głubczycki
15.40 – dr D. Białek (Łódź)
Geneza Miasta Wodzisławia Śląskiego w świetle badań nad dziejami
kościoła św. Krzyża
16.00 – dr M. Furmanek (Wrocław), mgr S. Kulpa (Wodzisław Śląski)
Rybnik i Wodzisław Śląski – dwa modele rozwoju małych miast na Górnym
Śląsku?
16.15 – mgr R. Turakiewicz (Racibórz)
Wstępne wyniki badań archeologicznych na ul. Mickiewicza w Raciborzu
16.25 – mgr M. Tymonová (Opava)
Uherské vlivy v moravské a slezské kachlové produkci v 15. a 16. století
16.35 – mgr M. Michnik (Gliwice)
Wczesnonowożytna zabudowa Przedmieścia Bytomskiego w Gliwicach
Dyskusja, podsumowanie konferencji
Sesja posterowa
mgr M. Mozgała (Wrocław)
Obrządek pogrzebowy społeczności kultur naddunajskich na Górnym Śląsku
mgr E. Dreczko (Wrocław)
Osadnictwo kultury pucharów lejkowatych na Górnym Śląsku
mgr S. Kulpa, mgr A. Podgórski (Wodzisław Śląski)
Badania archeologiczne w rejonie byłego klasztoru minorytów w
Wodzisławiu Śląskim
mgr S. Kulpa (Wodzisław Śląski), dr M. Furmanek (Wrocław)
Badania sondażowe stanowisk Lubomia-Kotówka
dr M. Furmanek (Wrocław)
Rekonesans lotniczy w rejonie doliny górnej Odry
|
